Zainspiruj się!

Czy problem wymierania gatunków dotyczy też Polski? Jakie rzadkie i cenne gatunki spotkamy w Łodzi i okolicach? Gdzie szukać informacji o gatunkach chronionych? Odpowiedzi na te pytania znajdziesz w artykule.

Czy słyszałeś o szóstym wymieraniu?

Na przestrzeni ostatnich dziesięcioleci coraz wyraźniej widzimy jak oddziaływanie człowieka na środowisko naturalne prowadzi do postępującej utraty różnorodności biologicznej, w tym do szybkiego wymierania gatunków.

Wg ubiegłorocznego raportu ONZ blisko 1 mln gatunków na Ziemi jest zagrożonych wyginięciem. 75% środowisk lądowych i 66% środowisk morskich jest silnie przekształconych, a zmniejszające się populacje owadów zapylających to ogromne zagrożenie dla rolnictwa.

Niestety w obliczu tak dynamicznych i intensywnych zmian jak m.in. intensywna produkcja rolna, przemysł, budownictwo, rozwój infrastruktury, nadmierna eksploatacja lasów, wód śródlądowych i morskich itd. wiele gatunków nie jest w stanie przetrwać i tym samym w skali całego świata różnorodność biologiczna się zmniejsza.

Czym jest różnorodność biologiczna?

Różnorodność biologiczna to bogactwo i zmienność życia na Ziemi na wszystkich poziomach organizacji: w obrębie gatunku (zmienność genetyczna), jak również między gatunkami oraz ekosystemami.

To zarówno rzadkie gatunki, takie jak orzeł przedni, ryś, czy sekwoja olbrzymia, ale również te pospolite, na które często nie zwracamy uwagi – podobny do jaskółek jerzyk, czy mniszek lekarski zwany mleczem.

To również całe mnóstwo stworzeń o których na co dzień nie myślimy wcale - ot, choćby tych odpowiedzialnych za obieg materii organicznej, dzięki którym istnieje gleba.

Czy problem wymierania gatunków dotyczy też Polski?

Polska uznawana jest za kraj o stosunkowo dużej różnorodności biologicznej. Wynika to z położenia geograficznego, ukształtowania powierzchni, klimatu, a także z uwarunkowań historycznych.

Jednak, jak czytamy w raporcie Głównego Inspektoratu Ochrony Środowiska na rok 2018, ponad 200 gatunków zwierząt i roślin niestety wyginęło na terenie Polski, a blisko 2000 gatunków występujących w naszym kraju jest zagrożonych, dlatego też zostały objęte ochroną prawną.

Jakie rzadkie i cenne gatunki spotkamy w Łodzi i okolicach?

Czy zastanawiałeś się kiedyś, jakie rzadkie i zagrożone wyginięciem gatunki mieszkają w Twoim sąsiedztwie?

W parkach krajobrazowych województwie łódzkim możemy spotkać wiele gatunków rzadkich w skali Polski, jak również gatunki i siedliska wymagające ochrony w skali Europy – dla ich ochrony powstały ostoje Natura 2000. Również sama Łódź, jest miejscem występowania wielu cennych dziko żyjących gatunków, które znajdują miejsce do życia w licznych parkach miejskich, np. w Lesie Łagiewnickim.

Które z nich, Twoim zdaniem, zasługują na ulicę lub skwer nazwane ich imieniem? Poniżej znajdziesz kilka propozycji.

Rośliny:

1. Goździk siny – gatunek goździka rosnący w suchych, ubogich i ciepłych miejscach. W środkowej Polsce ma pięć stanowisk, a więc 1/3 wszystkich znanych w Polsce stanowisk.
2. Piaskowiec trawiasty – rzadka w Polsce niewielka roślina o drobnych białych kwiatach. Na terenie województwa łódzkiego znajduje się tylko jedno jego stanowisko, w pobliżu Kamieńska.
3. Żłobik koralowy – rzadki gatunek storczyka, lubiący cieniste lasy. Rośnie w Parku Krajobrazowym Wzniesień Łódzkich.
4. Dzwonecznik wonny – bardzo rzadka w Polsce roślina, w środkowej Polsce jest gatunkiem na granicy wymarcia i występuje tylko na pięciu stanowiskach. Preferuje świetliste lasy dębowe. Dzwonecznika można spotkać np. w Lasach Grotnicko-Lućmierskich.
5. Wielosił błękitny – roślina chroniona, rosnąca na mokradłach. Rośnie w dolinach Pilicy i innych cieków w Spalskim Parku Krajobrazowym.

Siedliska:

6. Dąbrowa świetlista – prześwietlony las dębowy z bogatym gatunkowo, bujnym runem. Chcecie zobaczyć jedno z najpiękniejszych w Polsce stanowisk dąbrowy świetlistej? Wybierzcie się do rezerwatu leśnego Konewka w Spalskim Parku Krajobrazowym.
7. Łąka trzęślicowa - ten typ łąk uważany jest za jedno z najbardziej zagrożonych zbiorowisk roślinnych Polski i Europy. Jeśli chcecie je zobaczyć, odwiedźcie użytek ekologiczny Łąki na Modrzewiu, w Parku Krajobrazowym Wzniesień Łódzkich.

Bezkręgowce:

8. Pachnica dębowa – rzadki chrząszcz, który swoją nazwę zawdzięcza dosyć silnemu zapachowi (feromon wydzielany przez dorosłe samce), który przypomina zapach moreli. Występuje w Bolimowskim Parku Krajobrazowym.
9. Trzmiel tajgowy – rzadki gatunek trzmiela, w Polsce występuje w rozproszeniu i jest na tyle nieliczny w całym kraju, że został umieszczony w Polskiej Czerwonej Księdze Zwierząt. W Łodzi występuje w Lesie Łagiewnickim.
10. Czerwończyk nieparek – gatunek motyla, bardzo rzadki w Europie Zachodniej, związany z wilgotnymi łąkami. Może spotkasz go w trakcie spaceru po Ogrodzie Botanicznym?

Kręgowce:

11. Minóg strumieniowy - bardzo rzadki gatunek ryby, objęty ochroną. Jest zagrożony z powodu zanieczyszczenia strumieni i rzek, w których żyje. To m.in dla jego ochrony ustanowiono ostoję Natura 2000 Dolina Środkowej Pilicy, w granicach Sulejowskiego Parku Krajobrazowego.
12. Traszka grzebieniasta – od połowy XX wieku obserwujemy, jak w całej Europie zmniejsza się liczebność tego płaza. W województwie łódzkim, występuje np. w Sulejowskim Parku Krajobrazowym.
13. Rzekotka drzewna – ten niewielki, charakterystyczny płaz (nie mylmy rzekotki z żabą) jest zagrożony w skali europejskiej. W Polsce występuje głównie na terenach nizinnych, a w województwie łódzkim można usłyszeć jej podobny do grzechotania grzechotki głos w Rezerwacie Struga Dobieszkowska w parku Krajobrazowym Wzniesień Łódzkich.
14. Bocian czarny – bliski kuzyn bociana białego, mieszkający w lasach. Wokół gniazd bocianów czarnych Lasy Państwowe wyznaczają strefy ochronne, a dokładna lokalizacja gniazd jest objęta tajemnicą, by chronić ptaki przed intruzami.
15. Nocek duży – podobnie jak wszystkie nietoperze w Polsce objęty ochroną gatunkową. Ten rzadki w Polsce gatunek występuje np. w Spalskim Parku Krajobrazowym.


Jeśli chciałbyś zaproponować inne gatunki, skorzystaj z:


Czy wiedziałeś?

Badania prowadzone na terenie środkowej Polski pozwoliły naukowcom opracować Czerwoną księgę roślin województwa łódzkiego. Obejmuje ono ok. 460 gatunków roślin naczyniowych, co stanowi ponad 1/4 flory naczyniowej regionu. Są wśród nich rośliny zagrożone wyginięciem, wymarłe lub prawdopodobnie wymarłe. Aby z niej skorzystać potrzebujesz udać się do stacjonarnej biblioteki, która ma ją w swoich zasobach.
* Źródło: https://biuroprasowe-uni-lodz.prowly.com/32366-ul-komentuje-ochrona-roslin-zagrozonych-wyginieciem

Wykorzystaj zdobytą wiedzę i weź udział w konkursie "Dzielnica Bioróżnorodnosci"!

Informacje jak wziąć udział w konkursie znajdziesz w artykule: http://zielonemiasto.online/ekoaktywni/konkursy/pomoz-kreowac-zielona-lodz/poznaj-zasady-akcji-dzielnica-bioroznorodnosci

 

© 2021 Centrum UNEP/GRID-Warszawa, Zakład Narodowej Fundacji Ochrony Środowiska
ul. Sobieszyńska 8, 00-764 Warszawa; tel. +48 22 840 6664, e-mail: grid@gridw.pl

Polityka prywatności